กรองอากาศเครื่องยนต์สกปรก ผลกระทบและวิธีเช็คด้วยตัวเอง

กรองอากาศเป็นชิ้นส่วนที่ราคาไม่แพงและเปลี่ยนง่ายที่สุดในเครื่องยนต์ แต่กลับเป็นจุดที่หลายคนมองข้ามจนกว่าจะรู้สึกว่ารถหนืด เร่งไม่ขึ้น หรือกินน้ำมันมากผิดปกติ โดยเฉพาะรถที่วิ่งผ่านถนนลูกรังหรือเส้นทางฝุ่นเยอะเป็นประจำ กรองอากาศจะสกปรกเร็วกว่ารถที่วิ่งในเมืองหลายเท่า

ตัวกรองอากาศทำหน้าที่กรองฝุ่นและสิ่งสกปรกก่อนอากาศเข้าห้องเผาไหม้ เมื่อรูพรุนของกระดาษกรองอุดตันด้วยฝุ่น อากาศที่ไหลผ่านได้จะลดลง เครื่องยนต์จึงต้องปรับส่วนผสมน้ำมันให้เข้มขึ้นเพื่อชดเชย ส่งผลต่อทั้งกำลังและอัตราสิ้นเปลือง บทความนี้อธิบายว่าควรสังเกตอะไรและเช็คเองได้แค่ไหนก่อนตัดสินใจเปลี่ยน

กรองอากาศทำหน้าที่อะไร ทำไมสกปรกแล้วมีผล

เครื่องยนต์ต้องการอากาศในปริมาณที่เหมาะสมเพื่อผสมกับน้ำมันเชื้อเพลิงในอัตราส่วนที่ระบบคอมพิวเตอร์คำนวณไว้ กรองอากาศทำหน้าที่กรองฝุ่นละอองไม่ให้เข้าไปทำอันตรายต่อกระบอกสูบและลิ้นวัดอากาศ เมื่อกรองสกปรกมาก อากาศไหลผ่านได้น้อยลง ระบบจะรับรู้ว่าอากาศเข้าน้อยและปรับส่วนผสมให้น้ำมันมากขึ้นเพื่อรักษาสัดส่วนการเผาไหม้ ผลคือกินน้ำมันเพิ่มขึ้นทั้งที่ขับแบบเดิม

นอกจากผลด้านอัตราสิ้นเปลือง กรองอากาศที่ตันมากยังทำให้กำลังเครื่องลดลงเพราะอากาศเข้าไม่พอสำหรับรอบเครื่องสูง ทำให้รู้สึกเหมือนรถหนืดโดยเฉพาะตอนเร่งแซงหรือขึ้นทางลาดชัน

อาการที่บอกว่ากรองอากาศตัน

อาการแรกที่สังเกตได้ชัดคือเร่งไม่ขึ้นเหมือนเดิม โดยเฉพาะตอนกดคันเร่งเต็มที่เพื่อแซงหรือขึ้นเนิน จะรู้สึกว่ารถตอบสนองช้าลงกว่าปกติ อาการที่สองคืออัตราสิ้นเปลืองน้ำมันเพิ่มขึ้นทั้งที่เส้นทางและพฤติกรรมการขับเหมือนเดิม ซึ่งหลายคนมักเข้าใจผิดว่าเป็นเพราะน้ำมันคุณภาพต่ำหรือสภาพจราจร

อาการที่สามที่พบได้บ้างคือกลิ่นน้ำมันดิบเล็กน้อยตอนสตาร์ทเครื่องเย็น เพราะส่วนผสมน้ำมันที่เข้มเกินไปเผาไหม้ไม่หมด บางกรณีเครื่องอาจเดินเบาไม่เรียบเมื่อกรองอุดตันรุนแรงจนอากาศเข้าไม่พอในจังหวะรอบต่ำ หากมีไฟ Check Engine ติดร่วมด้วย ควรให้ช่างตรวจเพิ่มเติมเพราะอาจมีสาเหตุอื่นร่วมด้วย

วิธีเช็คกรองอากาศเองเบื้องต้น

กรองอากาศส่วนใหญ่อยู่ในกล่องพลาสติกใกล้ฝากระโปรงหน้า เปิดง่ายด้วยคลิปหรือน็อตไม่กี่ตัว เจ้าของรถสามารถเปิดดูเองได้โดยไม่ต้องใช้เครื่องมือพิเศษ วิธีสังเกตคือถอดกรองออกมาแล้วยกส่องกับแสงสว่างจากด้านหลัง หากแสงลอดผ่านได้ทั่วแผ่นแสดงว่ายังใช้ได้ แต่ถ้ามองไม่เห็นแสงหรือเห็นฝุ่นจับหนาเป็นแผ่นทึบ ควรเปลี่ยน

• จอดรถดับเครื่องและรอให้เย็นก่อนเปิดฝาห้องเครื่อง
• สังเกตสีของกรอง ถ้าเป็นสีเทาเข้มหรือดำผิดปกติจากสีเดิม ควรเปลี่ยน
• เคาะเบา ๆ ดูว่ามีฝุ่นร่วงออกมาปริมาณมากหรือไม่
• ตรวจสอบว่าไม่มีรอยฉีกขาดหรือช่องว่างที่ฝุ่นอาจลอดผ่านโดยไม่ผ่านการกรอง

หากไม่แน่ใจว่ากรองที่เห็นอยู่ในเกณฑ์ควรเปลี่ยนหรือยัง แนะนำให้นำรถเข้าตรวจเช็กเครื่องยนต์และของเหลว ทางร้านจะตรวจสภาพกรองอากาศพร้อมระบบอื่นที่เกี่ยวข้องและแจ้งรายละเอียดก่อนเริ่มงาน สอบถามราคาได้ทางโทรศัพท์หรือ Facebook

ปัจจัยที่ทำให้กรองสกปรกเร็วกว่าปกติ

ควรเปลี่ยนทุกกี่กิโลเมตร

ระยะเวลาที่เหมาะสมในการเปลี่ยนกรองอากาศแตกต่างกันไปตามลักษณะการใช้งานและรุ่นรถ คู่มือประจำรถส่วนใหญ่จะให้ตัวเลขเป็นช่วงกว้าง เพราะขึ้นอยู่กับสภาพเส้นทางที่ใช้จริง รถที่วิ่งในเส้นทางฝุ่นเยอะควรตรวจถี่กว่ารถที่วิ่งบนถนนลาดยางเป็นหลัก การตรวจสภาพจริงด้วยสายตาจึงน่าเชื่อถือกว่าการนับตัวเลขกิโลเมตรเพียงอย่างเดียว

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยเรื่องกรองอากาศ

ข้อผิดพลาดแรกคือใช้ลมเป่าทำความสะอาดกรองแทนการเปลี่ยนทุกครั้ง ซึ่งอาจได้ผลบางส่วนสำหรับกรองชนิดที่ล้างซ้ำได้ แต่กรองกระดาษทั่วไปที่ไม่ได้ออกแบบมาให้ล้างซ้ำ การเป่าลมแรงอาจทำให้เนื้อกระดาษเสียหายหรือรูพรุนขยายจนกรองฝุ่นได้ไม่ดีเท่าเดิม ข้อสองคือเลือกกรองที่ไม่ตรงรุ่นเพราะราคาถูกกว่า ทำให้ขนาดไม่พอดีและมีช่องว่างให้ฝุ่นลอดผ่านเข้าเครื่องโดยไม่ผ่านการกรอง

คำถามที่พบบ่อย